Âşık Veysel Şatıroğlu metni cevapları ve soruları, MEB Yayınları 7. sınıf Türkçe ders kitabı sayfa 232-235-236-237-238-239
(Sanat Teması)

Âşık Veysel Şatıroğlu Metni Cevapları - 7. Sınıf Türkçe MEB Yayınları

Âşık Veysel Şatıroğlu Metni Cevapları – 7. Sınıf Türkçe MEB Yayınları

Âşık Veysel Şatıroğlu Metni Cevapları Sayfa 232

HAZIRLIK ÇALIŞMALARI

• Bildiğiniz halk türküleri hangileridir?

Denizin Dibinde Hatçem, Acem Kızı, Bülbülüm Altın Kafeste, Çarşambayı Sel Aldı…

• Ozanlık geleneği hakkında neler biliyorsunuz?

Ozan, şair demektir. Türk kültüründe ozanlık, toplumun sorunlarını dile getiren, olup biteni daha erken görüp gelecek nesillere mesaj veren şairlerdir. Halka mal olmuşlardır. Ozanlık geleneğinde tabiat sevgisi, vatan sevgisi, hak sevgisi vardır. Halkın bağrından kopar ve temsil ettiği toplumun sorunlarını, mesajlarını sazıyla ve sözüyle anlatır.

• Halk ozanlarından hangilerini tanıyorsunuz?

Aşık Veysel, Neşet Ertaş, Aşık Mahzuni Şerif…

• “Aşık atışması” ne demektir?

Aşıkların karşılıklı olarak şiir söylemeleri demektir.

Âşık Veysel Şatıroğlu Metni Cevapları Sayfa 235

1. ETKİNLİK

Okuduğunuz metinde geçen anlamını bilmediğiniz kelimeleri belirleyiniz. Bu kelimelerin anlamlarına ilişkin tahminlerinizi yazınız. Tahminlerinizin doğruluğunu TDK Türkçe sözlükten kontrol ediniz.

Cevap:

seferberlik: Bir ülkenin silahlı kuvvetlerini savaşa hazır duruma getiren, ülkenin ekonomisini, yönetimini savaş gereklerine uyacak duruma sokan hazırlık ve önlemlerin tümü

felek: Talih, baht, şans

keven: Baklagillerden, çok yıllık, bazı türlerinden kitre denilen zamk çıkarılan, dikenli bir çalı, geven

2. ETKİNLİK

Aşağıdaki soruları okuduğunuz metinden hareketle cevaplayınız.

1. Âşık Veysel, ne zaman ve nerede doğmuştur?

Cevap: 1894 yılında Sivas’ın Şarkışla ilçesine bağlı Sivrialan köyünde doğmuştur.

2. Âşık Veysel’in gözlerini kaybetmesine neden olan olayları anlatınız.

Cevap: Veysel yedi yaşında iken çiçek hastalığı nedeniyle sol gözünü kaybeder. Bir gün inek sağarken babasının arkasında bir değnekle durduğunu fark etmez ve aniden arkasını dönünce babasının elindeki değnek sağ gözüne saplanır, sağ gözünü de kaybeder.

3. Babası Aşık Veysel’e neden saz almıştır?

Cevap: Oynaması için almıştır.

4. Âşık Veysel’in babasının yerinde olsaydınız, gözlerini kaybeden Âşık Veysel için neler yapardınız?

Cevap: (örnek) Tedavi görmesi için hastaneye götürürdüm.

5. Okuduğunuz metinde adı geçen âşıklar hangileridir? Bunların dışında tanıdığınız âşık ya da âşıklar var mıdır? Arkadaşlarınızla paylaşınız.

Cevap: Âşık Ala, Karacaoğlan, Emrah, Âşık Sıtkı, Âşık Veli.

6. 5 Aralık 1931’in Âşık Veysel için neden dönüm noktası olduğunu açıklayınız.

Cevap: Kendisi de bir şair olan Sivas Lisesi Edebiyat Öğretmeni Ahmet Kutsi Tecer “Sivas Halk Ozanlarını Koruma Derneği”ni kurmuştur. 5 Aralık 1931’de başlayan ve üç gün süren şenliklerde Aşık Veysel halk tarafından tanınmış ve çok beğenilmiştir.

7. Ahmet Kutsi TECER’le tanışan Âşık Veysel’in hayatında metinde anlatılanların dışında ne gibi değişiklikler meydana gelmiş olabilir? Anlatınız.

Cevap: (örnek) Aşık Veysel fakirlikten kurtulmuştur. Yeni ozanlar yetiştirmiş, halk gözünde saygın bir konuma gelmiştir.

8. Âşık Veysel’in şiirlerinin halk tarafından sevilmesinin nedenleri neler olabilir? Anlatınız.

Cevap: Âşık Veysel’in şiirleri, halkın yaşayışını, duygularını, kültürünü birebir yansıtmaktadır. Halk onun şiirlerinde kendisinden bir şeyler bulmaktadır. Bu nedenle çok sevilmektedir.

Âşık Veysel Şatıroğlu Metni Cevapları Sayfa 236

3. ETKİNLİK

Okuduğunuz metindeki öznel ve nesnel yargıları belirleyerek aşağıya yazınız.

Cevap:

Öznel Yargılar:

• Babasının teselli bulması için aldığı saz ile yakın arkadaş olur.

• Veysel kör olduğundan savaşa katılamadığı için çok üzülmektedir.

• Ahmet Kutsi Tecer ile arkadaşlığını ilerleterek onun sayesinde ozanlığını geliştirdi.

Nesnel Yargılar:

• Bu çocuğun babası Şatıroğullarından “Karaca” lakaplı Ahmet Bey, annesi Gülizar Hanım’dır.

• Veysel’den önce iki ablası çiçek hastalığından vefat etmiştir.

• Emlek Yöresi denen, halk ozanlarının, âşıkların çok olduğu bir yörededir Sivrialan.

4. ETKİNLİK

“Âşık Veysel ŞATIROĞLU” metninde hangi anlatım biçimi kullanılmıştır? Nedenleriyle birlikte yazınız.

Cevap: Açıklayıcı anlatım biçimi kullanılmıştır. Yazar Aşık Veysel hakkında bilgi vermiştir. Onun hakkında okuyucuyu bilgilendirmek, okuyucuya bir şeyler öğretmek amacıyla sade ve anlaşılır bir dille anlatım yapmaktadır.

5. ETKİNLİK

Aşağıdaki duvar resminin sizde uyandırdığı duygu ve düşünceleri anlatınız.

Cevap: Resimde İstanbul silueti, bir kum saati ve kum saatinin içinde bazı harfler ve İstanbul yazısını görüyoruz. Resimde anlatılan, İstanbul’un çok kalabalık, karışık fakat çok güzel bir şehir olduğu, bunu da zamanla anlayabileceğimiz olabilir.

Âşık Veysel Şatıroğlu Metni Cevapları Sayfa 237

6. ETKİNLİK

“İnsanların gerçek potansiyellerinin ortaya çıkmasında fiziksel, sosyal ve kültürel etmenlerin rolü” ile ilgili düşüncelerinizi arkadaşlarınıza anlatınız.

Cevap: Kişilerin yetenekleri ve bu yeteneklerini kullanarak elde ettiği başarılar zaman içinde ortaya çıkar. Yaşadığı çevre ile olan etkileşimi ve fiziksel durumu insanları gittiği yolu etkiler. Mesela gözleri görmeyen bir kişinin duyma yetisi gelişir. Böylece müziğe daha yatkın hale gelebilir. Yaşadığı çevredeki sosyal, ekonomik ve kültürel etmenler de kişinin yeteneğini ortaya çıkarabilir. Yoksul bir ortamda, şairlerin yoğun olduğu bir çevrede yetişen kişi, yaşadığı duygu yoğunluğunu şiirler ile dışa aktarmanın yolunu bulur ve şairlik yeteneği ortaya çıkar ve gelişir.

7. ETKİNLİK

Aşağıdaki cümlelerin hangilerinde anlatım bozukluğu vardır? İşaretleyiniz.

Cevap: 

(   ) Tatile ailesi ile beraber çıkacaktı.

(X) Neden bu filmi seçtiğini bilmiyorum.

(X) Bu yıl tiyatrolarda perdeler erken kapandı.

(X) Bizi lafa tutması son aracı kaçırmamızı sağladı.

(X) Sıcaklar, bahçedeki ağaçları hatta çiçekleri bile kuruttu.

(   ) Şiir, duyguların coşkulu anlatımıdır.

8. ETKİNLİK

Aşağıda, anlatım bozukluğu olan cümlelerle anlatım bozukluğunun nedenleri verilmiştir. Bu cümlelerdeki anlatım bozukluğunu nedenleri ile örnekteki gibi eşleştiriniz.

Âşık Veysel Şatıroğlu Metni Cevapları - 7. Sınıf Türkçe MEB Yayınları - Anlatım Bozuklukları

Âşık Veysel Şatıroğlu Metni Cevapları – 7. Sınıf Türkçe MEB Yayınları – Anlatım Bozuklukları

Âşık Veysel Şatıroğlu Metni Cevapları Sayfa 238

9. ETKİNLİK

a) Âşık Veysel’in “Benim Sadık Yârim Kara Topraktır” adlı türküsünü dinleyiniz. Dinlediğiniz türkünün sizde uyandırdığı duygu ve düşüncelerden yola çıkarak istediğiniz türde bir yazı yazınız. Yazınızın içeriğine uygun bir başlık belirleyiniz.

Cevap:

(örnek)

TOPRAĞIN DEĞERİ

Toprak, yerkabuğunu oluşturan kayaların, uzun yıllar boyunca parçalanıp ayrışması ile oluşan gevşek yeryüzü örtüsüdür. Toprak aslen su ve hava gibi, tüm canlıların ortaklaşa kullandıkları bir hazinedir. Dünya üzerinde yaşamın sürekliliği bu hazinenin varlığına bağlıdır.

Toprak yaşam sağlar. Canlıların beslenmesi için gereken besinlerin çoğu toprakta yetişir. Toprak olmazsa canlılar da olmaz. Yaşamın kaynağıdır toprak. Yeryüzündeki bütün savaşlar daha fazla toprak sahibi olmak için yapılır. 

Peki, biz bu toprak denen hazinenin ne kadar farkındayız? Değerini yeterli kadar biliyor muyuz? Bildiğimiz için mi sürekli etrafımıza çöp atıyoruz, sularımızı kirletiyoruz? Niçin ağaçları keserek erozyon ve çölleşmeye neden oluyoruz? Hepimiz topraktan yaratılmadık mı? Tekrar toprak olmayacak mıyız? Niçin kendimize bu kötülüğü yapıyoruz?

Âşık Veysel Şatıroğlu Metni Cevapları Sayfa 239

b) Yazdığınız yazıyı anlatım bozuklukları ve imla-noktalama yönünden gözden geçiriniz. Gerekli düzeltmeleri yaparak yazınızı yeniden yazınız.

GELECEK DERSE HAZIRLIK

Yanda verilen geleneksel el sanatlarından birini seçiniz. Seçtiğiniz sanatla ilgili (kullanılan malzemeler, yapım aşamaları vb.) araştırma yapınız.

• Çinicilik
• Bakırcılık
• Müzik aletleri yapımı
• Cam sanatı
• Dokumacılık

*** Âşık Veysel Şatıroğlu metni cevapları hakkında söylemek istediklerinizi aşağıdaki yorum alanına yazabilirsiniz.

7. Sınıf MEB Yayınları (1) Türkçe Ders Kitabı Cevaplarının Hepsine Ulaşmak İçin Tıklayın